Qanunla müəyyən edilmiş

Əgər milli təhlükəsizlik ifadə azadlığını məhdudlaşdırmaq üçün istifadə ediləcəksə, məhdudiyyət yalnız qanuni milli təhlükəsizlik maraqlarını əhatə etməməli, həm də qanunla müəyyən edilməlidir. Bunun dəqiq mənası bir neçə milli təhlükəsizliklə bağlı işdə problem olmuşdur.

In Şreya Sinqhal Hindistan Birliyinə qarşı,(1) Hindistan Ali Məhkəməsi, Mumbayın bağlanmasını ümumi tətil üçün tənqid edən Facebook şərhlərinə görə həbs edilmiş və həmin maddə ilə ittiham olunmuş iki qadın tərəfindən 2000-ci il İnformasiya Texnologiyaları Qanununun 66A maddəsinə qarşı konstitusiya etirazını nəzərdən keçirdi (bandh) siyasi liderin ölümündən sonra. 66A-cı maddə qadağandır digər hallarda kompüter və ya digər rabitə cihazı vasitəsilə "kobud dərəcədə təhqiramiz" və ya "təhdidedici" məlumatların, eləcə də "yalan olduğunu bildiyi, lakin qıcıqlandırma, narahatlıq, təhlükə, maneə, təhqir, xəsarət, cinayətkar qorxutma, düşmənçilik, nifrət və ya pis niyyət yaratmaq məqsədi ilə, bu cür kompüter resursundan və ya rabitə cihazından davamlı olaraq istifadə etməklə" göndərilməsi. Məhkəmə qanunun həddindən artıq geniş və konstitusiya icmalının qəbul edilməsi üçün çox qeyri-müəyyən olduğunu müəyyən edərək aşağıdakıları əsaslandırdı:

Əslində, 66A maddəsi o qədər geniş şəkildə təqdim olunur ki, demək olar ki, istənilən mövzu ilə bağlı istənilən fikir, günün əxlaq qaydalarına zidd olan hər hansı ciddi fikir isə onun toruna düşəcək. Maddənin əhatə dairəsi belədir və əgər konstitusiyaya uyğunluq sınağına tab gətirmək istəyirsə, söz azadlığına mənfi təsir tamamilə olacaq.2)

Məhkəmə qanunun Hindistan Konstitusiyasının 19-cu maddəsi ilə təmin edilən ifadə azadlığı ilə ziddiyyət təşkil etdiyini müəyyən etdi və 66A maddəsini tamamilə etibarsız elan etdi.3)

Bu işdə Ali Məhkəmənin təhlili, ifadə azadlığına qoyulan məhdudiyyətin MSHBP-nin 19(3)-cü maddəsində yer alan üçtərəfli meyara uyğun gəlib-gəlməməsi ilə bağlı beynəlxalq insan hüquqları qanunvericiliyi çərçivəsində aparılan təhlilə bənzəyirdi. Qeyri-müəyyən və həddindən artıq geniş müddəalar hallarında, məsələn, Şreya Sinqhal Hindistan Birliyinə qarşıməhdudiyyətlər qanunla nəzərdə tutulma tələbinə cavab vermir. BMT-nin İnsan Hüquqları Komitəsi aşağıdakıları müəyyən etmişdir:

3-cü bəndin məqsədləri üçün "qanun" kimi xarakterizə ediləcək norma, fərdin öz davranışını müvafiq şəkildə tənzimləməsinə imkan verəcək qədər dəqiq şəkildə tərtib edilməli və ictimaiyyət üçün əlçatan olmalıdır. Qanun, icrası ilə məsul olanlara ifadə azadlığının məhdudlaşdırılması üçün məhdudiyyətsiz səlahiyyət verə bilməz.4)

BMT-nin İnsan Hüquqları Komitəsi,34 nömrəli Ümumi Şərh', BMT Sənədi CCPR/C/GC/34 (2011), bənd 25

Milli təhlükəsizlik zəminində həddindən artıq geniş məhdudiyyətlər, ehtimal ki, məhdudiyyətlərin milli təhlükəsizlik kimi qanuni maraqları qorumaq üçün "zəruri" olması tələbinin bir hissəsi olan mütənasiblik tələbini də pozacaq.5)